Podstawowym aktem prawnym dającym podstawy regulacji prawnej powyższym zagadnieniom w zakresie rachunkowości była ustawa z 29 września 1994 roku . tekst podstawowy : Ustawa o rachunkowości ( Dz.Ustaw nr 121 z 1994 roku ) tekst nowoopublikowany : zmiana ustawy o rachunkowości z 9 listopada 2000
( Dz.Ustaw nr 113 z 18 grudnia 2000 roku pod pozycją 1186 ) Znowelizowane przepisy ustawy wejdą w życie z dniem 1 stycznia 2002 i będą miały zastosowanie po raz pierwszy do sprawozdań finansowych sporządzonych za rok obrotowy rozpoczynający sie w 2002 r ( za wyjątkiem unormowań dotyczących sprawozdań finansowych , jednostek objętych treścią art. 64 ust. 1 , w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2001 ) .
Kierunki nowelizacji ustawy o rachunkowości dotyczą :
- uzupełnienia przepisów o postanowienia w sprawie księgowego ujęcia operacji gospodarczych dotąd nie uregulowanych (łączenia się - fuzji spółek , instrumentów finansowych , leasingu , ustalenia wyniku podczas trwania długoletnich kontraktów o usługi , w tym budowlane )
- usunięcia niejasności niektórych definicji i postanowień ustawy przy uwzględnieniu nowych rozwiązań przyjętych w ostatnim okresie w praktyce międzynarodowej ( dotyczących zakresu informacji prezentowanych w rocznym sprawozdaniu finansowym , sprawozdawczości grup kapitałowych -konsolidacji odroczonego podatku od osób prawnych )
- uproszczenia niektórych dotychczasowych rozwiązań , co powinno spowodować obniżenie kosztów prowadzenia rachunkowości , zwłaszcza przez małe jednostki
- dostosowanie przepisów ustawy do nowego Kodeksu spółek handlowych i zmian w przepisach Kodeksu cywilnego
Nowością w ustawie są zapisy dotyczące instrumentów finansowych , leasingu finansowego oraz umów długoterminowych . Wprowadzone zostały ustawowe zapisy dotyczące definicji inwestycji , aktywów i zobowiązań finansowych oraz instrumentów finansowych . W oparciu o MSR i doświadczenia państw członkowskich Unii Europejskiej znowelizowana ustawa określa podstawowe zasady wyceny instrumentów finansowych i ustalania wyniku z zawartych transakcji w tym zakresie , a także sposobu prezentacji ich w sprawozdaniach finansowych . Wprowadzone zostały także nowe definicje dotyczące np. instrumentów finansowych , wartości godziwych , sprawowania kontroli i współkontroli nad inną jednostką, znaczącego wpływu , znaczącego inwestora , jednostki dominującej , zależnej , współzależnej , podporządkowanej , grupy kapitałowej , jednostki powiązanej , konsolidacji , skonsolidowanego sprawozdania finansowego , metody praw mniejszości czy kapitałów mniejszości roku obrotowego , okresu sprawozdawczego , aktywów jednostki ( aktywów trwałych , aktywów netto ), rezerw , środków trwałych w budowie , inwestycji, należności I zobowiązań długo- i krótkoterminowych , zobowiązań warunkowych, przychodów I zysków , kosztów i strat ( które będąfunkcjoonowały niezależnie od zysków i strat nadzwyczajnych ).
Ustawa wprowadza jednocześnie możliwość prezentacji danych liczbowych w tysiącach złotych , o ile nie zniekształca to obrazu jednostki zawartego w sprawozdaniu finansowym .
( Opracowano na podstawie : Biuletyn Informacyjny nr 2/2001 , Wydawnictwa GOFIN